Chinese snuifflesjes

Een bijzonder artikel is het Chinese snuifflesje. Dit voorwerp is in de zeventiende eeuw ontstaan toen het roken van tabak in China werd verboden. Het snuiven van tot poeder gemalen tabak was echter wel toegestaan en zo ontwikkelde zich een rage waarvoor een fraai vormgegeven en opvallend versierd flesje werd gebruikt.

Door de eeuwen heen zien we in deze snuifflesjes een interessante ontwikkeling waarbij voor alle lagen van de bevolking iets op de markt was. De gebruikte materialen verschillen sterk: soms gaat het om kostbare gesteenten waarvan jade de meest kenmerkende is. Andere keren wordt glas of keramiek gebruikt. Ook dierlijke grondstoffen als been en ivoor komen naast hout, lakwerk en celluloid voor.

Uiteraard kent iedere periode en iedere materiaal zijn eigen verdiensten. Uitgangspunt was de grondstof zelf en de verwerking ervan werd steeds daaraan aangepast. Gelaagde agaat werd benut om gehoogde delen in de voorstelling extra tot hun recht te laten komen. Een steensoort met een bijzonder tekening werd juist glad afgewerkt, terwijl een doorschijnende kwarts vooral geschikt was voor een transparant ontwerp.

Populair waren ook de achterglas schilderingen, die met een penseel aan de binnenzijde van het glas werden aangebracht. In de zak gedragen waren dergelijke flesjes bestendig tegen slijtage. De meeste exemplaren echter waren verzamelstukken en werden nooit werkelijk in gebruik genomen. Zij stonden in een vitrinekastje te kijk.
Prachtige uit agaat gesneden snuiffles met zittende patrijs, kwarts stop. China, 1850-1880 De snijder van deze snuiffles benutte de lagen in de steen om de voorstelling extra expressie te geven, kwarts stop. China, 1850-1880
Conglomeraat van verschillende steensoorten geslepen tot een stoere snuiffles. China, 1850-1900. Snuiffles geslepen uit transparante kwarts met stoere hoekige vorm, stop van twee kleuren glas. China, 1850-1900.
Snuiffles met ovaalvorm op opengewerkt houten voetje, de stop van koraal met metaalmontage. China, 1900-1920.
Snuiffles met medaillonvorm met schouderverzwaring, agaat met malachiet stop. China, 1850-1900.
Twee snuifflesjes van witgetinte jade met gekleurde stoppen van siersteen afgezet met goud of koper. China, 1850-1900.
Twee snuifflesjes van jade met voorstelling in reliëf en stopjes van dezelfde kleur. China, 1920-1950. Snuiffles van groenige jade met a-symmetrisch bloemendecor gesneden in het jade, stop van hetzelfde materiaal en kleur. China, 1900-1940.
Royale snuiffles van porselein met beschilderde voorstelling van een zittende boeddha. China, 1870-1900. Royale snuiffles van porselein met beschilderde voorstelling. van een man die een ezel berijdt. China, 1870-1900.
Snuiffles met sterk afgeplatte vorm van porselein met beschildering van het Amerikaanse wapen. China, 1870-1900.
Eenvoudig snuifflesje van porselein met vlotte beschildering in blauw palet. China, 1850-1900.
Eenvoudig porseleinen snuifflesje van porselein met vlotte beschildering in blauw palet. China, 1850-1900.
Eenvoudig porseleinen snuifflesje van porselein met vlotte beschildering in blauw palet. China, 1850-1900.
Figurale snuiffles van keramiek in de vorm van een blad met twee bloemknoppen in natuurlijke kleuren uitgevoerd. China, 1920-1940. Twee keramische snuifflesjes in monochrome kleuren met bijbehorende stopjes in dezelfde kleur. China, 1850-1900.
Glazen snuifflesjes met zogenaamde achterglasbeschildering die aan de binnenzijde is aangebracht, stopjes van glas. China, 1880-1920. De achterzijde van nevenstaande glazen snuifflesjes met achterglasbeschildering met de natuur als onderwerp, stopjes van glas. China, 1880-1920.
Peervormige snuiffles van transparant glas met vlotte decoratie van tranen gekleurd glas, stop van jade. China, 1870-1900.
Grote snuiffles met achterglas schildering van bloeiende takken waarop enkele vogels zichtbaar zijn, de stop in contrasterende kleur. China, 1880-1920. Grote snuiffles met achterglas schildering van bloeiende takken met ervoor een kraanvogels, de stop in contrasterende kleur. China, 1880-1920.
Prachtig snuifflesje van Peking glas, gegoten met een voorstelling in reliëf, stop van jade. China, 1850-1900.
Snuiffles van zwart glas met grillig gevormde inzettren van goudkleurig glas, de stop van jade met een top in lapis lazuli. China, 1850-1880.
Peervormige snuiffles met opgelegde glazen reliëfvoorstelling van een draagolifant. China, 1920-1940.
Bijzondere snuiffles van donker getint glas met repetatief patroon, de stop van groengetinte jade. China, 1900-1930.
Figuraal snuifflesje van Pekingglas voorstellende een vis met open bek waarin een groene jade stop. China, 1940-1960.
Snuiffles van Chinees lakwerk dat in lagen is opgebracht en vervolgens is gesneden, de drager van messing. China, 1930-1950. Bijna cilindrische snuiffles van rode lak met gesneden voorstelling en bijbehorende lak stop met bloemmotief, China, 1900-1920.
Snuifflesje bekleedt met paarlemoer waarin ingekerfde decoratie met eenvoudig patroon, stop van jade. China, 1900-1920.
Sobere snuiffles van celluloid zonder enige decoratie, stop van jade. China, 1910-1930.
Prachtige snuiffles van lak met inlegwerk van ornameltaal patroon met centraal een gestileerde bloem. China, 1900-1930.
Figurale snuiffles in de vorm van een vrucht met opliggende decoratie, de stop is het takje van de vrucht. China, 1940-1970. Prachtige dubbele kalebasvormige snuiffles van jade met ingesneden decoratie en jade stop. China, 1930-1960.
Figurale snuiffles van barnsteen in de vorm van een grondje waaruit een vis opstijgt, de stop is een stukje koraal. China, 1930-1960.
Serie benen snuifflesjes in de vorm van vruchten, de twee rechter exemplaren voorzien van een gegraveerde en ingekleurde decoratie. China, 1970-1990.
Snuiffles gemaakt van een walnoot, de buitenzijde gesneden met verschillende Chinese figuren, de opening aan de onderzijde. China, 1960-1990. Snuiffles van hout in de vorm van een pompoen, de steel is de stop. China, 1960-1980.
Snuifset van ivoor bestaande uit een schoteltje om snuif te serveren, een trechter om de flesjes te vullen een een lepelvormige spatel om de flesjes schoon te maken. China, 1900-1930.

Smokiana pipeshop in Amsterdam is gespecialiseerd in voorwerpen zoals op deze pagina afgebeeld.© copyright Stichting Pijpenkabinet